Wat de zorg kan leren van... Slack

Deze blog is geschreven door Joris Arts.

Kent u Slack? Deze app is tegenwoordig één van de bekendste communicatieplatformen ter wereld. Miljoenen mensen gebruiken het dagelijks om samen te werken, bestanden te delen, snel vragen te stellen en projecten te organiseren. Het vervangt in veel organisaties eindeloze mailwisselingen door overzichtelijke kanalen waarin teams direct met elkaar communiceren. Zeker in organisaties waar veel mensen samenwerken, hybride werken of met verschillende projecten tegelijk bezig zijn, is Slack bijna niet meer weg te denken. Ik gebruik het zelf ook bij Buro Zorro, het trendwatchbureau waar ik mee samenwerk en waar we verspreid over het land in verschillende teams werken aan uiteenlopende projecten.

Ik las onlangs hoe Slack is ontstaan als bijproduct van een mislukte game.

Stewart Butterfield, die eerder ook al medeoprichter was van het foto-platform Flickr, werkte samen met zijn team jarenlang aan een online game genaamd Glitch. Ondanks miljoeneninvesteringen flopte het spel volledig. Er kwamen te weinig gebruikers en uiteindelijk moest het project worden stopgezet.

Game over. Tenminste… dat dachten ze.

Tijdens de ontwikkeling van Glitch had het team namelijk een intern communicatiesysteem gebouwd om beter samen te kunnen werken. Niet sexy. Niet bedoeld voor de buitenwereld. Gewoon iets wat handig was tijdens het bouwen van de game. Maar toen Glitch stopte, realiseerden ze zich iets opvallends: misschien was niet de game hun beste product, maar juist die interne tool.

En zo ontstond Slack. Een tool die uiteindelijk door miljoenen mensen wereldwijd gebruikt zou worden en later voor bijna 28 miljard dollar werd verkocht aan Salesforce.

Wat de zorg hiervan kan leren? Misschien wel dat innovatie lang niet altijd oplevert wat je vooraf had bedacht. En dat dat helemaal niet erg hoeft te zijn.

We zijn ontzettend goed in het vooraf dichttimmeren van innovatie. We maken projectplannen, businesscases, KPI’s, implementatieschema’s en uitgebreide subsidieaanvragen. Alles moet vooraf helder zijn. Wat levert het op? Hoeveel besparing? Welke uitkomstmaten verbeteren? Wanneer is het succesvol? Enigszins begrijpelijk natuurlijk. Zorggeld moet zorgvuldig besteed worden. Maar soms vraag ik me af of we daardoor ook iets kwijtraken: de ruimte om onderweg verrast te worden.

Er bestaat zelfs een prachtig woord voor dit fenomeen: serendipiteit. Het onverwacht ontdekken van iets waardevols terwijl je eigenlijk naar iets anders op zoek was. Misschien wel het bekendste voorbeeld daarvan is Viagra. Dat middel werd oorspronkelijk ontwikkeld voor hart- en vaatproblemen. Alleen werkte het daarvoor niet goed genoeg. Tijdens de onderzoeken viel onderzoekers echter iets anders op: proefpersonen wilden hun pillen opvallend graag blijven gebruiken vanwege een nogal onverwachte bijwerking. De rest is geschiedenis.

Slack is eigenlijk precies zo’n verhaal. Niet de oorspronkelijke game veranderde de wereld, maar iets dat onderweg ontstond. En eerlijk gezegd zie ik dat in de zorg ook vandaag de dag nog regelmatig gebeuren. Zo was ik laatst bij Amstelring en hoorde ik hoe telemonitoring, bedoeld om personeel efficiënter in te zetten, uiteindelijk vooral meer regie en rust voor patiënten opleverde.

Soms blijkt de bijvangst waardevoller dan het oorspronkelijke plan. Alleen zit daar ook meteen een uitdaging voor de zorg. Want veel organisaties stoppen projecten zodra het oorspronkelijke doel niet gehaald wordt. Dan gaat de stekker eruit. Niet effectief genoeg. Geen businesscase. Geen succes. Maar wat nu als we dan net te vroeg stoppen? Wat als er ondertussen iets anders is ontstaan dat minstens zo interessant is?

Misschien moeten we innovaties daarom niet alleen beoordelen op de vraag: ‘Heeft het gewerkt?’ Maar vaker op de vraag: ‘Wat hebben we onderweg ontdekt?’ Wees nieuwsgierig. En zie falen niet direct als verlies. In veel sectoren buiten de zorg is dat veel normaler. Daar wordt vaker gedacht in experimenten, prototypes en voortschrijdend inzicht. Daar mag iets mislukken, zolang je er maar slimmer van wordt. Vraag maar aan Slack!

Een keer met eigen ogen in andere sectoren gaan kijken? Kom dan met ons mee op InnovatietripNL. Kijk voor aankomende trips en het aangeven van belangstelling op onze vernieuwde website: www.innovatietrip.nl