Innovatie

PsyAI

Opschaling

PsyAI is een AI-model dat cognitieve gedragstherapie (CGT) levert via chat en spraak, onder supervisie van een behandelaar, voor volwassenen met milde tot matige angst- of depressieklachten. Mensen op de wachtlijst krijgen direct echte behandeling; behandelaren houden de regie en meer tijd voor complexe zorg.

Digitalisering

Medisch technologische innovaties

Zelfzorg

Regio Zuid-Holland

Help ons versnellen

Wij zoeken: (1) huisartsenpraktijken, POH-GGZ en basis-ggz-aanbieders in Zuid- en Noord-Holland die willen meedenken en later een pilot willen draaien; (2) een BIG-geregistreerd klinisch adviseur (psychiater of klinisch psycholoog) met affiniteit voor digitale zorg; (3) een technisch medeoprichter (CTO) met ervaring in taalmodellen en medische software; (4) financiële partners en fondsen voor de haalbaarheids- en pilotfase; (5) zorgverzekeraars die willen verkennen hoe AI onder supervisie van een behandelaar binnen bestaande prestaties past.

Léon Chiata

Probleemstelling

Nederland telt ruim 100.000 wachtenden in de ggz; 57% wacht langer dan de Treeknorm van 14 weken en slechts ongeveer de helft start binnen de norm. Angst- en depressieklachten vormen de grootste groep: jaarlijks krijgt 15% van de volwassenen te maken met een angststoornis en 10% met een depressie. Een behandeling kost gemiddeld zo'n €4.500 per patiënt per jaar, grotendeels behandelaarsuren, terwijl er ruim 10.000 vacatures in de ggz openstaan. Ondertussen zoekt al 38% van de mensen met ggz-ervaring (54% van de wachtenden) steun bij generieke AI-chatbots die niet voor zorg zijn gebouwd, geen crisisdetectie hebben en geen behandelaar erbij betrekken.

Oplossing

PsyAI is een AI-model dat CGT-behandeling levert, gesuperviseerd door behandelaren. Het model voert het echte CGT-protocol uit (gestructureerde stappen, technieken als gedragsactivatie, cognitieve herstructurering en exposure, huiswerk) via chat en spraak, in het Nederlands en 24/7. Drie pijlers: protocoltrouw (het model volgt de behandeling, geen vrij gesprek), veiligheid by design (realtime crisisdetectie met escalatie naar een mens, 24/7) en klinische logging (elke sessie vastgelegd en controleerbaar, zodat de behandelaar erop kan vertrouwen). Het traject: de huisarts of behandelaar meldt de patiënt aan, PsyAI voert de CGT-sessies uit, de behandelaar houdt de regie met een wekelijkse review en wordt alleen gealarmeerd als het nodig is. Een aanvulling op zorg onder supervisie, geen vervanging. We ontwikkelen en testen eerst als niet-medisch ondersteunend product; de route naar CE-markering als medisch hulpmiddel (MDR klasse IIa) is in kaart gebracht en wordt vanaf dag één technisch voorbereid.

VWS-missies

PsyAI draagt bij aan de centrale VWS-missie (in 2040 leven mensen vijf jaar langer in goede gezondheid en zijn gezondheidsverschillen kleiner) en vooral aan de missie dat zorg in 2030 vaker in de eigen leefomgeving wordt georganiseerd: evidence-based CGT-oefening thuis, op het moment dat het nodig is, met de behandelaar op afstand in de regie. Daarnaast levert PsyAI een concrete bijdrage aan passende zorg en aan de arbeidsmarktkrapte in de ggz: minder behandelaarsuren per patiënt bij gelijke of betere uitkomsten, en kortere wachttijden voor de grootste groep psychische klachten (angst en depressie).

Doelgroep

Volwassenen met milde tot matige angst- of depressieklachten die wachten op of in behandeling zijn bij de huisarts/POH-GGZ of de basis-ggz; acute en ernstige problematiek is uitgesloten en wordt doorverwezen. In Nederland gaat het jaarlijks om ongeveer 237.000 nieuwe depressies en 228.000 nieuwe angststoornissen; van de ggz-patiënten met een zorgvraagtypering valt 44% in de milde tot matige categorieën. Betrokkenheid van de doelgroep en het veld: lopend validatieonderzoek onder ruim 500 huisartsenpraktijken in Noord- en Zuid-Holland (discovery-interviews en vragenlijst) en gesprekken met ggz-aanbieders en onderzoekers (o.a. Vrije Universiteit Amsterdam en GGZ Rivierduinen).

Verlaging zorgkosten

Een angst- of depressiebehandeling kost gemiddeld circa €4.500 per patiënt per jaar, grotendeels behandelaarsuren, en wat de patiënt niet krijgt is juist die behandelaarsuur: 22 weken wachten voor angstzorg, 20 voor depressie. PsyAI voert de CGT-sessies, het huiswerk en de monitoring uit, zodat een behandelaar per patiënt veel minder contacturen nodig heeft bij gelijke kwaliteit en meer patiënten kan begeleiden; de behandelaar wordt alleen ingeschakeld als het nodig is. Behandeling tijdens de wachttijd voorkomt bovendien verergering en duurdere specialistische zorg. Voor de verzekeraar: wachtlijstverlichting, lagere kosten per behandeling, en een controleerbaar en certificeerbaar product. We meten op de maten waar zorginkopers op sturen: PHQ-9/GAD-7, wachttijd en behandelaarsuren per patiënt. De Nederlandse zorguitgaven voor depressie en angst bedragen circa €2,4 miljard per jaar; digitale, geprotocolleerde CGT kan daarvan naar schatting 17,5% adresseren.

Verdienmodel

Gefaseerd: (1) B2C-abonnement voor het MVP als bewijs van gebruik en uitkomsten; (2) B2B-licenties per patiënt of per praktijk voor huisartsen/POH-GGZ, basis-ggz en ggz-instellingen als onderdeel van blended care; (3) vergoeding via zorgverzekeraars, waarbij AI onder supervisie aansluit op bestaande NZa-prestaties (o.a. de facultatieve prestatie), omdat er nog geen vergoedingscategorie voor autonome AI-therapie bestaat. Internationale benchmark: de Duitse DiGA-vergoeding van circa €228 per 90 dagen voor vergelijkbare digitale CGT. Kostprijs: de marginale kosten per gebruiker zijn laag (inferentie en hosting); de vaste kosten zitten in klinische validatie, veiligheid en certificering.

Geïnvesteerd vermogen

€ 0-10 duizend

Concurrentie

Zonder PsyAI wordt het probleem 'opgelost' met wachten, met reguliere e-healthmodules zonder AI (Minddistrict, Therapieland: contentbibliotheken, geen behandeling) of met generieke chatbots (ChatGPT e.d.) zonder klinisch protocol, crisisdetectie, behandelaar in de lus of EU-privacygaranties. Vergoede digitale programma's (Big Health, HelloBetter) zijn niet conversationeel. Conversationele AI-spelers (Ash/Slingshot, Wysa, clare&me) hebben tractie, maar staan buiten de EU-zorg; Limbic (VK, UKCA-markering, triage) is de dichtstbijzijnde. Woebot stopte in 2025 ($114M opgehaald; kon de FDA-route niet financieren), Kintsugi sloot begin 2026 en Ash trok zich in januari 2026 terug uit het VK. Het winnende kwadrant, conversationele AI én gecertificeerd medisch hulpmiddel, is in de EU nog leeg. Onze route (EU-first, MDR-track, eerst als aanvulling op zorg) vermijdt alle drie de faalwijzen.

Unieke kenmerken

- Een eigen klinisch AI-model dat CGT-behandeling levert, geen generieke chatbot en geen statische e-healthmodule: PsyAI voert het protocol uit.
- Protocoltrouw: gestructureerde stappen, technieken en huiswerk sturen de dialoog; CGT is sterk geprotocolleerd en daarmee precies wat software betrouwbaar kan leveren.
- Chat én spraak, Nederlandstalig, 24/7 beschikbaar.
- Veiligheid by design: realtime crisisdetectie met escalatie naar een mens, 24/7.
- Klinische logging: elke sessie vastgelegd en controleerbaar; de behandelaar houdt de regie en wordt alleen gealarmeerd als het nodig is.
- Vertrouwelijkheid: EU-gehost, expliciete toestemming (AVG art. 9), nooit gebruikt om modellen van derden te trainen; transparantie conform de AI Act.
- Gebouwd voor het Nederlandse stelsel (huisarts/POH-GGZ, basis-ggz, bestaande prestaties) en vanaf dag één voorbereid op MDR-certificering: het onderscheid met consumenten-apps.

Intellectueel eigendom

Handelsnaam PsyAI B.V. (KvK 98617966) en domein psyai.me. De protocol-, veiligheids- en escalatielogica en de opgebouwde datasets zijn bedrijfsgeheim. Merkregistratie en octrooiopties worden verkend.

Organisatie

PsyAI B.V. (KvK 98617966), gevestigd in Zuid-Holland, opgericht door Léon Chiata (founder & CEO, MSc Clinical Psychology). Kernteam vandaag: onderzoeker digitale behandelingen (Vrije Universiteit Amsterdam), klinisch partner (GGZ Rivierduinen), patiëntvertegenwoordiging (MIND) en kennisoverdracht/IE (VU IXA). Fase: ontwikkeling (TRL 3), pre-seed. Drie rollen worden nu ingevuld: CTO-medeoprichter (senior ML/LLM-engineer), medisch adviseur met doorgroei naar CMO (BIG-geregistreerd psychiater of klinisch psycholoog) en een regulatory adviseur (MDR/CE). Verwacht: een klein kernteam (klinisch, AI/software, regulatory en kwaliteit) met een adviesraad uit ggz en huisartsenzorg.

Beschrijving pilotfase

Haalbaarheids- en veiligheidspilot (n≈40) met mensen met milde tot matige angst- of depressieklachten. Data: toestemming, gepseudonimiseerde sessielogs, PHQ-9/GAD-7 en behandelaarsbeoordelingen, EU-gehost. Eindpunten: veiligheid (werkt de crisisescalatie), haalbaarheid (adherentie, afronding, protocoltrouw), acceptatie (patiënten en behandelaren) en een exploratief klinisch signaal (PHQ-9/GAD-7). Uitkomst: go/no-go-bewijs dat de latere, gepowerde RCT en het CE-dossier voedt.

Betrokken partners

Vrije Universiteit Amsterdam (onderzoek naar digitale behandelingen; kennisoverdracht en IE via VU IXA), GGZ Rivierduinen (klinische partner en beoogde pilotomgeving), MIND (patiëntvertegenwoordiging) en aanvullende klinieken. Daarnaast loopt een validatieonderzoek onder ruim 500 huisartsenpraktijken in Noord- en Zuid-Holland. Alumnus van het PLNT Leiden Start-up Validation Program. Een BIG-geregistreerd medisch adviseur (psychiater of klinisch psycholoog) en een regulatory adviseur (MDR/CE) worden momenteel aangetrokken.

Onderzoeksresultaten

De pilot is nog niet gestart. Externe onderbouwing van de aanpak: de Therabot-RCT van Dartmouth (NEJM AI, 2025) liet met een generatieve, protocolgetrouwe CGT-agent een daling van 51% in depressiesymptomen en 31% in angstsymptomen zien. Ons eigen validatieonderzoek onder huisartsen loopt (2026); resultaten volgen hier.

Implementatiestrategie

Eén kopertype eerst: huisartsenpraktijken/POH-GGZ en basis-ggz in Zuid- en Noord-Holland, waar de wachtlijstdruk en de behoefte aan ondersteuning tussen consulten het grootst zijn. Inbedding in de bestaande workflow (inzet via de POH-GGZ, terugkoppeling van voortgang aan de behandelaar), korte onboarding voor behandelaren en meting op de indicatoren waar praktijk en verzekeraar op sturen. De bekende adoptiebarrières (vertrouwen, vertrouwelijkheid, professionele acceptatie) adresseren we expliciet met supervisie door de behandelaar, transparantie en privacy-by-design. Opschaling loopt via ggz-instellingen en zorgverzekeraars zodra de uitkomsten zijn aangetoond.

Reeds in gebruik

Nog niet in gebruik. Fase: ontwikkeling (TRL 3) en validatie met huisartsen in Noord- en Zuid-Holland.

Behaalde prestaties of gewonnen awards

Alumnus PLNT Leiden Start-up Validation Program.

Productontwikkeling

Na het MVP (chat en spraak, Nederlandstalig): een behandelaarsdashboard met voortgang en signalen; koppeling met huisarts- en ggz-informatiesystemen; uitbreiding van het protocolaanbod en terugvalpreventie; meertaligheid; en de CE-gecertificeerde versie als medisch hulpmiddel (MDR klasse IIa), met een vooraf vastgelegd change-control-plan voor toekomstige modelupdates.

Internationale ambitie

Eerst Nederland: bewijs, vergoeding en certificering. Daarna de EU: een CE-markering onder de MDR is direct bruikbaar in andere lidstaten; Duitsland (DiGA-vergoedingskader) is de logische tweede markt. Internationale relaties lopen via de onderzoeksnetwerken van de Vrije Universiteit Amsterdam; daarnaast verkennen we internationale onderzoeksfinanciering (o.a. VS).